پيرچشمي از ۴۰ سالگي آغاز مي شود
به نظر مي رسد كه پيرچشمي بتواند به عنوان شايعترين بيماري بشر قلمداد شود، چرا كه هر فرد بالاي ۴۰ سال دير يا زود به درجاتي از مشكلات بينائي نزديك دچار خواهد شد. از اين رو، گروه زيادي از افراد در پي چاره جوئي براي رفع مشكل بينائي خود، به دنبال راههاي گوناگون درماني براي حل اين معضل خواهند بود.
سؤال: وقتي مي گوئيم پير چشمي، احساس مي كنيم كه اين مشكل فقط در سالمندان بروز مي كند. آيا واقعاً اين طور است؟
در واقع اين طور نيست. پيرچشمي نوعي پديده وابسته به سن و يا نوعي پيري است كه البته اطلاق كلمه پيرچشمي به فردي ۴۰ ساله كه در ميان ايرانيان رايج است چندان هم كلمه مناسبي نيست زيرا معادل لاتين اين كلمه، كلمه Presbyopia است كه مفهوم پيري از آن بر نمي آيد. در ابتداي دهه چهارم زندگي و در حوالي سنين ۴۰ سالگي و بيشتر، اغلب افراد در انجام كارهايي مانند خواندن، دوخت و دوز و يا كار با كامپيوتر احساس تاري ديد مي كنند، به طوري كه تقريباً كمتر كسي از اين امر مستثناء بوده است و حتي افرادي كه در تمام زندگي خود شكايتي از ديدشان نداشته اند، به درجاتي، انواعي از مشكلات ديد نزديك را تجربه خواهند كرد.
سؤال: با توجه به چه علائمي مي توانيم بگوئيم كه فردي دچار پيرچشمي شده است؟
اولين علائم، به طور معمول اين است كه فرد مجبور است براي بهتر ديدن كتاب، روزنامه، مجله و يا هرگونه نوشته چاپي آن را دورتر از صورت و چشم خود نگه دارد و حتي الامكان تا جائي كه مي تواند از طول بازوان يا دستان خود براي دور نگه داشتن آن مطلب كمك بگيرد تا بتواند نوشته مزبور را بهتر ببيند و يا قادر به خواندن نوشته هاي پيامك همراه خود شود. گاه نيز زماني كه فرد مجبور مي شود مدت طولاني تري بدون كمك گرفتن از وسيله مناسبي مانند عينك يا …. از ديد نزديك ناقص خود استفاده كند به علائمي مانند سردرد يا احساس خستگي چشم ها دچار خواهد شد.
سؤال: بنابراني با ديگر مشكلات چشم در سنين گوناگون تفاوت دارد؟
بله، هيچ گاه نبايد پيرچشمي را با ديگر عيوب انكساري چشم مانند نزديك بيني، آستيگماتيسم يا دوربيني كه مربوط به شكل غيرمعمول قرنيه يا اندازه محوري چشم است، يكي دانست.
سؤال: چه علل و عواملي سبب بروز پيرچشمي مي شوند؟
به نظر مي رسد كه علت بروز پيرچشمي نوعي ضعف تدريجي پاسخ ارتجاعي يا كشساني عدسي چشم انسان در مقابل اشيائي است كه به سمت چشم نزديك مي شود. زيرا كه در انسان زير ۴۰ سال، عدسي چشم قادر است كه در حالتي پويا، متناسب با نزديك شدن اشياء دور به سمت چشم با تغييري كه در شكل و تحدّب آن ايجاد مي شود، قدرت هاي انكساري متعددي را اعمال كرده و بالطبع قابليت پاسخگوئي تطابقي مناسبي جهت فوكوس كردن تصوير نهائي شيئي نزديك روي شبكيه چشم انسان را فراهم كند ولي به مرور زمان و پس از ۴۰ سالگي به دلايلي كه چندان هم مشخص نيست از توانائي چنين قابليتي كاسته شده و در نهايت عدسي چشم قادر به پاسخ تطابقي متناسب با اشياء نزديك شده به چشم نيست.
به نظر مي رسد علت بروز اين اتفاق، نوعي تغييرات شيميائي در عدسي چشم انسان است كه در نهايت به سخت تر شدن عدسي و كاسته شدن از قابليت كشساني عدسي منجر مي شود.
سؤال: چه درمان هايي براي رفع اين مشكل وجود دارد؟
به طور سنتي معمول ترين روش درمان پيرچشمي، استفاده از عينك هاي پيرچشمي است. اين عينك ها به طور كلي در دو فرم ارائه مي شوند؛ عينك هايي با قاب كامل كه در آنها كل لنز عينك مسئول اصلاح پيرچشمي بيمار است و عينك هاي نيم چشم كه به صورت عينك هاي باريك و نيمه اي هستند كه كمي پائين تر و نزديك تر به نوك بيني قرار مي گيرند.
سؤال: اين دو مدل چه تفاوت هايي دارند و براي چه افرادي مناسب هستند؟
عينك هايي با قاب كامل بيشتر براي كساني مناسب هستند كه قرار است وقت زيادي را صرف خواندن مطلبي طولاني كنند، وگرنه اگر قرار باشد در همين زمان سرخود را بالا آورده و دور را نگاه كنند از پشت عينك كامل، دور را واضح نخواهند ديد. برعكس، عينك هاي نيمه اين امكان را مي دهند كه فرد بتواند ضمن اينكه در نگاه به پائين از ديد نزديك خود استفاده مي كند، هرگاه لازم شد از قسمت بالاي قاب عينك به دور نيز نگاه انداخته و بتواند از ديد دور خود نيز استفاده كند. براي كساني كه هيچ گاه سابقه مصرف عينك نداشته اند، به طور معمول استفاده از يك عينك نزديك، انتخاب مناسبي است ولي اگر قرار باشد فردي از هر دو عينك دور و نزديك به صورت متوالي ودر فواصل كوتاه استفاده كند، بهتر است از عينك هاي دو كانوني يا عينك هاي تدريجي استفاده كند.
سؤال: عينك تدريجي چيست؟
عينك هاي تدريجي، عينك هاي بدون خطي هستند كه تمامي فواصل دور، نزديك و ميانه را اصلاح مي كنند. به اين شكل كه انتقالي تدريجي از قسمت دور به سمت ديد ميانه و در نهايت به سمت ديد نزديك صورت مي گيرد. بنابراين در همان وضعيت كه قادر به ديد دور هستيد مي توانيد با مانيتور كار كرده و يا به طور هم زمان نوشته هايي را كه در نزديكي چشم شما قرار مي گيرند، مطالعه كنيد.
سؤال: آيا عينك هاي پيرچشمي داراي مزايا و معايبي هم هستند؟
عينك هاي پيرچشمي در رنگ و سبك هاي گوناگون ارائه مي شوند و بديهي است كه به علت ارزاني اگر از مدل يك عينك خسته شديد، مي توانيد به راحتي مدل آن را با عينك جديد ديگري تعويص كنيد و همين طور به علت ارزاني مقدار زيادي از آنها را خريداري و در محل هاي مختلفي مانند محل كار، اتومبيل، اتاق خواب،كيف همراه و …. قرار داد. اما عيب عمده اين عينك ها اين است كه متناسب با افراد گوناگون درست شده است، بنابراين براي افراد متعدد تنها با سايز ثابت ارائه مي شوند. به اين معنا كه گر چه شماره هاي شيشه در اندازه هاي گوناگوني وجود دارد ولي همواره اندازه هر دو شيشه ثابت بوده و همواره فاصله مركز دو شيشه كه متناسب با فاصله مركز مردمك هر فرد بايد ساخته شود، براي تمامي عينك هاي ساخته شده يكسان است. ضمن اينكه در بسياري از افراد درجاتي از آستيگماتيسم در اصلاح ديد دور آنها وجود دارد كه لازم است در عينك نزديك آنها نيز در نظر گرفته شود و حال آنكه در عينك هاي نزديك آماده، هيچ گاه آستيگماتيسمي در نظر گرفته نمي شود. به همين دليل استفاده از عينكي كه به هر علت مناسب چشم شما نيست ممكن است علائمي از قبيل سردرد، خستگي چشم، و حتي تهوع را براي شما ايجاد كند. بنابراين اگر پس از استفاده از عينك نزديك آماده اي چنين علائمي را پيدا كرديد، بهتر است با چشم پزشك خود مشورت كنيد.
سؤال: آيا افرادي كه با مانيتور كار مي كنند مي توانند از اين عينك هاي نزديك بين استفاده كنند؟
اين امكان هميشه وجود ندارد كه بتوان از عينك نزديك بين براي ديدن مانيتور كامپيوتر هم استفاده كرد زيرا كه ما همواره براي ديدن نوشته هاي چاپي آن را به چشم نزديك تر نگه مي داريم و حال آنكه صفحه نمايش مانيتورها دورتر قرار دارد، بنابراين ممكن است اگر عينك نزديك شما طوري است كه مجبوريد هنگام استفاده از مانيتور سر خود را عقب تر نگه داريد تا آن را ببينيد، بي جهت به عضلات گردن خود استرس بي مورد وارد مي كنيد. بنابراين بهتر است به فكر تهيه عينك مناسب خاص استفاده از كامپيوتر باشيد كه نسبت به عينك نزديك شما، مقدار شماره كمتر دارد.
سؤال: به هنگام خريد عينك به چه نكاتي بايد توجه كنيم؟
اگر تصميم داريد عينك نزديك آماده اي را از داروخانه تهيه كنيد، بايد مراقب باشيد شيشه آن به طور كامل شفاف و عاري از هرگونه حباب هوا،موج و يا ترك در شيشه باشد. بسياري از بيماران براي خلاصي از اتاق انتظار پزشكان و يا جهت صرفه جوئي در وقت و هزينه به هنگام تهيه عينك نزديك و يا نياز به تعويض عينك راه ساده تر را انتخاب كرده و با مراجعه به داروخانه يا فروشگاه نسبت به تهيه عينك هاي آماده اقدام مي كنند، غير از اشكالات فوق كه به آن اشاره شد،اقدام اخير اين اشكال را هم دارد كه ممكن است بيمار را از فرصت يك معاينه به موقع چشم پزشكي پس از سنين ۴۰ سالگي كه مي تواند در تشخيص مواردي مانند گلوكوم (آب سياه) و يا بيماري هاي ديگري كه علائم واضح هشدار دهنده اي ندارند، محروم كرده و سبب نوعي غفلت و تأخير تشخيص بيماري فرد شود.
pezeshk . us
